Anket ile ölçek arasındaki farklar

Anket ve Ölçek Nasıl Ayırt Edilir?

Bilimsel araştırmalarda veri toplayarak ölçme yapmak amacıyla anket ve ölçekler çok sık kullanılmaktadır. Bu kavramlar çoğu zaman birbiriyle karıştırılmakta ve birbirlerinin yerine kullanılmaktadır. Peki, anket ile ölçeği birbirinden nasıl ayırt edebiliriz?

Niteliklerin sayı ve sembollerle gösterilme işlemleri ölçme olarak tanımlanmaktadır. Anketler ile belirli bir amaca yönelik olarak hazırlanmış sorular ile bir konuda bilgi, tutum, davranışların, görüşlerin belirlenerek bir durum saptanması sağlanır ve ölçme yapılmış olur. Ankette genellikle soruların hepsinde bir standart aranmaz. Yani anketin bazı soruları açık uçlu bazı sorular likert türü (görüşe katılma derecesi gibi) olabilir. Anketler için her zaman iç tutarlılık katsayısı (Croanbach’s Alfa gibi.) hesaplanmayabilir veya anketin belirli bölümü için hesaplanabilir. 

Ölçekler ile belirli bir amaç doğrultusunda tutum, davranış, algı, görüşlerin belirlenmesi amacıyla soru/ifade/maddeleri belirli standarda göre oluşturulup bir durum saptanması sağlanarak ölçümler yapilir.  Ölçeğin maddelerinin belirli standarda göre hazırlanması demek bütün soruların likert türü olması gibi yöntemlerin kullanılmasıdır. Ölçeğin mutlaka iç tutarlılık katsayısı güvenirlik ve geçerliği (faktör analizi vb.) belirlenir. Ölçeklerin uygulanmasında genellikle ölçek maddelerinin sayısının en az beş katı sayıda örneklem sayısı belirlenir.

Anket ile ölçek arasındaki farklılıklar hesaplamalar açısından değerlendirildiğinde ölçeklerde aynı tür sorular olduğu için toplam puandan bahsedilebilir, fakat anketlerde farklı tip sorular yer alabileceğinden tüm anket soruları için toplam puan elde edilemeyebilir ve buna yönelik hesaplama yapılamayabilir.

Anket ile ölçek arasındaki farklılık araştırılan konu açısında ele alındığında ise, ölçek belirli bir konuda bir özelliği bezer maddeler ile ölçebilirken, anket için belirli amaçlar için veriler toplanabilir. 

Burada anket ile ölçek arasındaki farklılığı ortaya konulmasında en önemli fark için şu söylenebilir; anket demografik sorular ve tutumu ölçen sorular gibi birkaç kısımdan oluşabilir ve içerisinde ölçekler yer alabilir, fakat her ölçeğin anket kısımları bulunabilir diyemeyiz.

Yararlanılan Kaynaklar,

Aiken, L. R. (1997). Qustionnaires and inventories: Surveying opinions and assessing personality. New York: John Wiley & Sons, Inc. .

Balcı, A. (2007). Sosyal bilimlerde araştırma yöntem, teknik ve ilkeler. Ankara: Pegem Yayıncılık.

Fraenkel, J. R., Wallen, N. E., & Hyun, H. H. (2011). How to design and evaluate research in education. New York: McGraw-Hill Humanities/Social Sciences/Languages.

İlhan, N., Yıldırım, A., & Sadi Yılmaz, S. (2012). Kimya motivasyon anketi: geçerlik ve güvenirlik çalışması.  Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(18) 297-310.

Özçelik, D.A. (1989). Test hazırlama kılavuzu. Ankara: ÖSYM Eğitim Yayınları

Adres

Yeşilce mah. Yunus Emre cad. No:8/1 Kağıthane İstanbul

Telefon

0212 621 37 51
0505 010 2356

E-Mail Adresi

info@monket.com.tr

Sosyal Ağlar
Anket Ver